مسیریاب نشان گزارش می‌دهد: کاهش ۷۱ درصدی مسافرت‌های نوروزی

نقشه و مسیریاب نشان اعلام کرد که مسافرت‌ها در نوروز ۹۹ نسبت به نوروز ۹۸ با کاهشی ۷۱ درصدی در سطح کل کشور مواجه بوده‌اند. نشان بر اساس تحلیل سفرهای بیشتر از ۴ میلیون کاربر خود به این جمع‌بندی رسیده است.

نگاهی به ابعاد سفرهای بین‌شهری

در گزارش جامعی که نشان منتشر ساخته، اعلام کرده که بررسی سفرهای بین شهری را از ۲۳ اسفندماه پایش کرده و مشخص شده که در روز ۲۵ اسفند بیشترین سفرها صورت گرفته است و سفرهای بین شهری در این روز، تنها ۳۶ درصد نسبت به سال گذشته کاهش داشتند. این موضوع اما با ورود به سال ۹۹ و گسترش شیوع ویروس کرونا روز به روز کمتر و کمتر شده به طوری که در روز ۱۳ فروردین حجم سفرهای بین شهری ۸۴ درصد کاهش داشته است.

اما پیش از روز طبیعت باید بدانیم که اساسا موج کاهش سفرها از هشتم فروردین ماه آغاز شده یعنی زمانی که برای اولین بار طرح فاصله گذاری اجتماعی در کشور مطرح شد.

موج دوم کاهش سفرها از هشتم فروردین آغاز می‌شود؛‌ جایی که برای اولین بار طرح فاصله‌گذاری اجتماعی مطرح و محدودیت‌های شدیدی برای ترددهای غیرضروری وضع شد. از سوی دیگر روز ۱۳ فروردین، کم‌سفرترین روز در جاده‌های کشور بوده است. دلیل این موضوع نیز ارتباط مستقیمی با تشدید محدودیت‌ها و اعمال جریمه ۵۰۰ هزار تومانی داشت.

اما شلوغ‌ترین و خلوت‌ترین شریان‌های اصلی کشور کدام جاده‌ها بوده‌اند؟ نقشه و مسیریاب نشان، میزان کاهش سفرهای بین شهری در بازه‌ زمانی ۲۳ اسفند تا ۱۶ فروردین در ۹ محور اصلی کشور را برای یافتن این پاسخ بررسی کرده است.

این بررسی نشان می‌دهد که محور اصفهان-یزد با ۸۹ درصد کاهش ترافیک، کرج-چالوس با ۸۸ درصد کاهش ترافیک، اصفهان-شیراز با ۸۶ درصد کاهش، ۳ محوری بوده‌اند که بیشترین افت ترافیک را به نسبت تعطیلات سال گذشته تجربه کرده‌اند.

اما از طرف مقابل محور تهران-همدان فقط ۵۹ درصد کاهش ترافیک داشته و شلوغ‌ترین جاده کشور در این دوران لقب گرفته است. نشان این استنباط را داشته که در حین ارائه آمارهای استانی مبتلایان به کرونا (این نوع آمار تفکیک شده امروزه دیگر ارائه نمی‌شود) استان همدان جزو استانهای با کمترین مبتلا بوده و احتمالا وجود این امار کم باعث شلوغی بیشتر در جاده‌ی این استان و سوق یافتن مسافرت‌ها به همدان شده باشد.

موفق یا ناموفق بودن طرح فاصله‌گذاری اجتماعی

نقشه و مسیریاب نشان در بخش دیگر گزارش خود، رعایت فاصله‌گذاری اجتماعی را در ۸ شهر بزرگ ایران بررسی کرده است. این بررسی شامل گستره‌ی حضور مردم در محل‌هایی مانند بانک، ایستگاه اتوبوس، داروخانه، پمپ‌بنزین، بیمارستان، مساجد، مراکز دولتی محلی، پارک و سوپرمارکت‌ها می‌شود.

گزارش موجود، میزان مراجعه به این مراکز در بازه زمانی ۲۰ اسفندماه تا ۲۰ فروردین را روی نمودار پیاده کرده است و میزان کاهش آن نسبت به میانگین مراجعه بهمن ماه که مردم زندگی عادی و به دور از شیوع کرونا داشته‌اند را محاسبه شده است.

بر اساس این اطلاعات، مراجعه به جایگاه‌های سوخت در سراسر ایران، کمترین کاهش را داشته است. در واقع تعداد مراجعه کاربران نشان به پمپ بنزین‌ها تنها ۴۹ درصد کاهش داشته است. از سوی دیگر به علت شیوع کرونا، مساجد ۷۹ درصد کاهش مراجعه داشته‌اند.

در تهران مساجد و ادارات و سازمانها با ۷۷ درصد کاهش مراجعه به عنوان خلوت ترین نقاط پایتخت به حساب می آیند اما مراکز خدمات درمانی کمترین میزان کاهش را داشتند و جزو شلوغ‌ترین نقاط این شهر به حساب می آمدند.

همچنین در این گزارش آماری مراجعه به مراکز مختلف به صورت تفکیک شده و روزانه قرار دارد. باید گفت شلوغی تقریبا همه اصناف و مراکز بعد از پایان یافتن تعطیلات ۱۶ فروردین ماه رشد صعودی داشته هرچند در هیچ یک این شلوغی به پای روزهای اول اسفند ماه سال گذشته نمیرسد.

برای کسب اطلاعات بیشتر درباره جزییات این بخش از گزارش می‌توانید این فایل PDF را دانلود کنید. در این فایل، گزارش‌های مربوط به شهرهای تهران، مشهد، اصفهان، کرج، قم، رشت، شیراز و تبریز با جزئیات بیشتری ارائه شده‌اند.

چگونگی تحلیل آمارها

«جواد عامل»، مدیرعامل نقشه و مسیریاب نشان درباره هدف از انتشار این گزارش، اعلام می‌کند که نشان از هفته‌های پایانی سال ۹۸ با آشکار شدن شرایط ویژه کرونا، بخش زیادی از فعالیت‌های ویژه نوروزی‌ خود رو متوقف کرد و سعی نمود در جهت کمک به شرایط گام بردارد. او در همین رابطه گفت: «اولین تلاش ما برای مقابله با کرونا، ارایه‌ی لایه‌ی آنلاین محل‌های پرتردد روی نقشه‌ی نشان بود تا افراد بتوانند محل‌های پرخطر و شلوغ را تشخیص دهند.»

به گفته عامل، گوگل‌مپس در روزهای گذشته گزارشی از روند رشد یا کاهش تردد در برخی مکان‌ها را برای بیش از ۱۳۰ کشور منتشر کرد که ایران به دلیل تحریم در بین این کشورها جایی نداشت:

«به هر حال گزارش گوگل موارد خوبی برای یادگرفتن داشت. در گزارش گوگل روندهای کلی هر کشور در کنار گزارش جزیی و تفکیکی شهر به شهر ارائه شده بود. بر همین اساس ما هم در کنار گزارش کلی سفرهای نوروزی، روندهای مراجعه کاربران به مکان‌های مختلف شهری در این مدت را هم گنجاندیم و البته مثل همیشه سعی کردیم فقط کپی نکنیم، بلکه جزییات و ایده‌های متفاوت‌تری را هم ارائه بدیم.»

مدیرعامل نقشه و مسیریاب نشان، درباره چگونگی به دست آمدن نتایج، و قابل استناد بودن آمارهای ارائه شده از سوی این مسیریاب نیز اعلام کرد:

«مبدا و مقصد انتخابی کاربر، مهم‌ترین داده‌ای است که در اختیار یک مسیریاب قرار دارد. از سوی دیگر داده‌های مربوط به جستجو، به ما نشان می‌دهد که کاربران بیشتر به دنبال چه مواردی روی نقشه هستند. همچنین ما اخیرا به کاربران امکان داده‌ایم تا مکان‌های پرتردد را گزارش کنند. ترکیب این داده‌‌ها و تحلیل روندها به ما کمک کرد تا اولین نقشه‌ای باشیم که نواحی پرتردد شهر را با داده‌کاوی و مشارکت کاربران‌ خود ارائه می‌کنیم. ضمن آن‌که تنها نقشه‌ای هستیم که این محل‌ها را به صورت آنلاین و هر ساعت به روز می‌کنیم. در گزارش جدید خود نیز خروجی همین سرویس را برای پیدا کردن روند‌ها به کار گرفتیم.»

مدیرعامل نقشه و مسیریاب نشان همچنین به حفظ حریم خصوصی کاربران در فرآیند جمع‌آوری داده‌ها برای تهیه این گزارش تاکید کرده است: «کاربران جهت استفاده از مسیریاب نشان، نیاز به ارائه‌ی هیچ اطلاعات هویتی ندارند و بدون نیاز به لاگین یا داشتن حساب کاربری می‌توانند از تمام قابلیت‌های نقشه و مسیریاب استفاده کنند. ساختن یک حساب کاربری و ورود به آن، کاملا اختیاری است و صرفا به کاربر کمک می‌کند تا بتواند نقشه را شخصی سازی و اطلاعات مورد نظر خود را برای آینده ذخیره‌سازی کند. با این حال باز هم برای لاگین کاربر را ملزم به ارائه شماره موبایل نکرده‌ایم و کاربر برای ثبت نام صرفا به یک آدرس ایمیل نیاز دارد. نکته مهم‌تر اینکه در مجموع، کمتر از ۱۰ درصد کاربران نشان وارد حساب کاربری می‌شوند و بیش از ۹۰٪ به شکل کاملا ناشناس از سیستم استفاده می‌کنند.»